Aquaman (2018) – Film Recensie

Dat Aquaman een commerciële hit zou worden, was al een verrassing op zich. Echter was het een nog grotere verrassing toen deze superhelden film een gigantisch commerciële hit werd. Zo bracht de film – tegen alle verwachtingen in – ruim 1,148 miljard Amerikaanse dollars op. Hiermee werd Aquaman de best verdienende DC(E)U-film en de best verdienende film gebaseerd op een DC Comics personage. Daarnaast is Aquaman de op vier na best verdienende film van 2018. In een superhelden jaar dat geregeerd werd door grote Marvel titels als Black Panther en Avengers: Infinity War, bleef Aquaman de grootste commerciële (superhelden film) verrassing.

Echter toen ik Aquaman voor het eerst in de bioscoop keek, voelde ik een redelijke teleurstelling. Naar mijn mening was Aquaman een voorspelbare film dat ook nog eens een veelvoorkomend (superhelden) verhaal vertelde. Bijna 4 jaar later keek ik Aquaman weer opnieuw en mijn mening is redelijk veranderd. Zo kijk ik nu veel positiever naar Aquaman. Het verhaal is nog steeds het slechtste aspect van de film, maar Aquaman bevat genoeg andere positieve aspecten. Hierdoor is Aquaman een van de betere DC(E)U-films geworden. Maar wat zijn deze positieve aspecten? En waar gaat Aquaman überhaupt over?

Over Aquaman (2018)

Aquaman is een Amerikaanse superhelden film uit 2018. De film is gebaseerd op de gelijknamige superheld van DC Comics. Aquaman is geproduceerd door DC Entertainment en Peter Safran Productions. De film werd uitgebracht door Warner Bros. Pictures. Het is de zesde film dat werd uitgebracht in het DC Extended Universe – dat tegenwoordig ook wel bekend als het DCU. Aquaman is geregisseerd door James Wan. Deze regisseur kun je kennen van zijn regiewerk aan (horror-)films als The Conjuring en The Conjuring 2. Het scenario van de film is geschreven door David Leslie Johnson-McGoldrick en Will Beal.

De cast van de film bestaat uit onder andere Jason Momoa, Amber Heard, Willem Dafoe, Patrick Wilson, Dolph Lundgren, Yahya Abdul-Mateen II, en Nicole Kidman. Vanaf 2004 waren er al plannen voor een film over de superheld Aquaman. Echter kwamen deze plannen pas echt tot bloei na de release van Man of Steel in 2013. Aquaman beleefde zijn wereldpremière in London op 26 november 2018. Daarna werd de film in de Amerikaanse bioscopen uitgebracht op 21 december 2018. De film kwam in de Nederlandse bioscopen uit op 13 december 2018. Aquaman werd een verrassende kaskraker.

Aquaman (2018)
Bron: Warner Bros., DC, DC Entertainment, DC Comics, Peter Safran Productions, The Safran Company, fanart.tv, en Warner Bros. Nederland.

Recensenten spraken daarnaast met lof over de visuele effecten, productieontwerpen en actiescènes uit Aquaman. Daarnaast ontving Momoa’s acteerprestatie ook admiratie. Echter bekritiseerden de recensenten de film ook voor zijn verhaal en dialogen. Op 21 december 2023 zal het vervolg op Aquaman – getiteld Aquaman and the Lost Kingdom – uitkomen in de Nederlandse bioscopen.

Het verhaal van Aquaman gaat over Arthur Curry, die ook wel bekend staat als de Aquaman. Arthur moet het onderwater koninkrijk Atlantis proberen te bereiken om zo zijn jongere halfbroer, koning Orm, ervan te weerhouden de zeven onderwater koninkrijken te verenigen. Koning Orm probeert samen met de onderwater koninkrijken de mensheid van de bovengrondse wereld te vernietigen. Alleen Arthur kan zijn jongere halfbroer nu nog tegenhouden.

Bekijk hier de officiële trailer van Aquaman (2018). De trailer bevat Nederlandse ondertiteling.

Recensie

Aquaman opent als superhelden film krachtig met een scène over een onverwachte, maar vooral verboden, liefde. Deze verboden liefde zal uiteindelijk leidden tot de geboorte van onze titulaire superheld – die ook bekend staat onder zijn naam Arthur Curry. Ondanks dat het filmaspect van een verboden liefde cliché klinkt (en eigenlijk ook is), weet regisseur James Wan deze liefde natuurlijk en niet geforceerd over te laten komen. Dit komt verder niet alleen door het acteerwerk van Nicole Kidman en Temuera Morrison, maar ook de onderlinge chemie tussen deze acteur en actrice.

Daarnaast helpt het inventieve montagewerk bij het verkopen van een geloofwaardige romantische relatie tussen een oppervlaktebewoner en de koningin van Atlantis. Hierbij lopen opnames van voorwerpen – bijvoorbeeld een sneeuwbol met een vuurtoren – in op de echt gerealiseerde plaatsen, waar de voorwerpen overeenkomen met de echte plaatsen. In dit geval zie je dus een voorwerp van een sneeuwbol met een vuurtoren overgaan in een daadwerkelijke vuurtoren tijdens sneeuwval. Het prachtige camerawerk van cinematograaf Don Burgess helpt bij het verkopen van deze montagetrucjes.

Aquaman (2018)
Bron: Warner Bros., DC, DC Entertainment, DC Comics, Peter Safran Productions, The Safran Company, fanart.tv, en Warner Bros. Nederland.

De cinematografie van Burgess is inventief, omdat dit het momentum en de actie van de scène volgt. Als een (actie-)scène zijn momentum verliest, dan gaat de camera van Burgess op een directe (maar natuurlijke) manier door naar een andere plaats of personage. Burgess weet – onder de regie van Wan – goed een geloofwaardige en diverse onderwaterwereld neer te zetten. Hierbij spreek ik niet over een specifiek koninkrijk, maar echt een onderwaterwereld, omdat het bestaat uit diverse plaatsen en meerdere koninkrijken – waar Atlantis maar één van is.

Deze onderwaterwereld ziet er dankzij Burgess en de computer gegenereerde beelden avontuurlijk, fantasierijk en uniek uit. Naast een krachtige openingsscène, prachtige cinematografie en inventieve montagewerk, levert een groot deel van de cast ook sterk acteerwerk. Het beste voorbeeld hiervan is hoofdrolspeler Jason Momoa. De acteur bevat in Aquaman een bepaald charisma dat de superheld tegelijkertijd heldhaftig en eigenzinnig maakt. Zijn personage krijgt regelmatig wel wat cringe en corny dialogen, maar Momoa’s charismatische acteerwerk laat zijn personage ermee wegkomen.

Aquaman (2018)
Bron: Warner Bros., DC, DC Entertainment, DC Comics, Peter Safran Productions, The Safran Company, fanart.tv, en Warner Bros. Nederland.

Andere mooie toevoegingen aan de cast zijn Yahya Abdul-Mateen II, Willem Dafoe en Dolph Lundgren. Alle drie leveren de acteurs sterk acteerwerk, maar helaas krijgen we net wat te weinig te zien van ze. Patrick Wilson is naast Momoa de beste acteur uit de cast. Wilson en Wan zijn geen onbekenden van elkaar. Zo hebben ze al meerdere malen samengewerkt aan films (waaronder The Conjuring en The Conjuring 2). Het is leuk om te zien hoe Wilson, in plaats van een held, nu een egocentrische schurk speelt.

Wilson speelde in de andere films van Wan – zo ver ik weet – bijna altijd wel een held, dus deze verandering in hun samenwerking brengt een bijzondere acteerprestatie van Wilson op. Amber Heard speelt ook in Aquaman, maar (for better or worse) springt ze niet bepaald naar boven uit in deze film. Ze speelt de typische liefdesinteresse van het hoofdpersonage. Haar krachten zijn fantasierijk en worden bijzonder op beeld gezet, maar dit staat los van haar eendimensionale personage – dat ook nog levenloos en cliché door Heard wordt gepresenteerd.

Aquaman (2018)
Bron: Warner Bros., DC, DC Entertainment, DC Comics, Peter Safran Productions, The Safran Company, fanart.tv, en Warner Bros. Nederland.

Visueel ziet Aquaman er prachtig en geweldig uit. Dit is – net zoals Ryan Cooglers Black Panther – een van de visueel uniekste superhelden films. Dit komt doordat beide Aquaman en Black Panther werelden laten zien die echt onbekend voor ons zijn, in plaats van dat ze een superheld plaatsen in een – op realiteit gebaseerde – stad. De computer gegenereerde beelden van de onderwaterwereld en onderwaterwezens zijn niet anders spectaculair te noemen. Hierbij spelen de belichting, kostuumontwerpen, productieontwerpen en kleurgebruik ook een belangrijke rol.

Aquaman bevat ook een degelijke boodschap over klimaatvervuiling, maar ergens had dit onderwerp nog iets meer op de voorgrond mogen spelen. Hierbij komen we ook direct bij het grootste probleem van de film: het verhaal. Het verhaal van Aquaman is wat onderontwikkeld, waardoor de verhaallijnen en bijpersonages eendimensionaal of niet onderbouwd overkomen. Bepaalde thema’s – zoals klimaatvervuiling en het voeren van oorlog – worden niet genoeg onderdrukt, waardoor de film ook een belangrijk onderdeel van zijn verhaal en boodschap kwijtraakt. Voor de rest is het verhaal ook redelijk cliché.

Aquaman bevat een typische oproep voor avontuur, waarbij ze een bepaald voorwerp moeten vinden om de vijand tegen te houden van totale wereldvernietiging. Dit is het soort verhaal wat regelmatig voorkomt in avontuurlijke actiefilms. Ondanks dat de actie en de setting van de film goed zijn uitgevoerd, blijft het verhaal (inclusief de dialogen) te cliché en voorspelbaar. Dit is redelijk jammer, want met een beter uitgewerkt verhaal had Aquaman naast een commerciële hit, ook een van de (kwalitatief gezien) beste superhelden films kunnen zijn geworden.

Aquaman (2018)
Bron: Warner Bros., DC, DC Entertainment, DC Comics, Peter Safran Productions, The Safran Company, fanart.tv, en Warner Bros. Nederland.

Conclusie

Aquaman was voor een lange tijd één van de grootste sulletjes uit de superhelden stripboeken. Regisseur James Wan en hoofdrolspeler Jason Momoa hebben met de film over Aquaman hier volledig verandering in kunnen brengen. Momoa speelt een stoere, charismatische en levendige versie van de superheld (die ook nog eens zo eigenzinnig is dat het bijna een antiheld genoemd kan worden). Wan heeft een duidelijke regievisie losgelaten op de film, waardoor de onderwaterwereld van deze DC(E)U-film er zo bijzonder fantasierijk uitziet. Hierbij spelen uiteraard de computer gegenereerde beelden ook een belangrijke rol. Gelukkig zijn deze ook goed en geloofwaardig uitgevoerd.

De onderwaterwereld, onderwaterwezens en koninkrijken zijn divers, waardoor je met een open mond vol verbazing en admiratie naar de film zult kijken. Don Burgess weet – onder de regie van Wan – goed een geloofwaardige en diverse onderwaterwereld neer te zetten. Daarnaast lukt het de cinematograaf ook om het momentum en de actie van de scènes te volgen. Als een (actie-)scène zijn momentum verliest, dan gaat de camera van Burgess op een directe (maar natuurlijke) manier door naar een andere plaats of personage. Hierbij ondersteunt het montagewerk van Kirk Morri de cinematografie van Burgess.

Het acteerwerk van de cast is over het algemeen ook redelijk goed. Naast Momoa weten Willem Dafoe, Patrick Wilson, Nicole Kidman, Temuera Morrison, Dolph Lundgren en Yahya Abdul-Mateen II vooral de show te stelen. Het is bijzonder om de werkrelatie tussen Wilson en Wan te zien veranderen, nu Wilson een schurk speelt in een film van de filmmaker. Amber Heard speelt ook in Aquaman, maar ze levert nogal cliché en eendimensionaal acteerwerk. Het grootste probleem van Aquaman ligt echter bij het verhaal van de film.

Aquaman bevat het soort verhaal wat regelmatig voorkomt in avontuurlijke actiefilms. Ondanks dat de actie en de setting van de film goed zijn uitgevoerd, blijft het verhaal (inclusief de dialogen) te cliché en voorspelbaar. Aquaman blijft, ondanks een zwakker verhaal, zeker een aanrader voor visueel prachtige (superhelden) films. De film is nu te streamen op HBO Max.

Dit artikel heeft voor het laatst een update gekregen op 28 november 2022.

Sebastiaan Khouw

Sebastiaan Khouw is het brein achter SebKijk. Als professioneel recensent en filmjournalist bespreekt hij verschillende vormen van entertainment, kunst en cultuur.